ΔΙΑΒΑΖΟΥΜΕ
Τα φαντάσματα της αιματοχυσίας του ’90 επιστρέφουν αμείλικτα στα Βαλκάνια.
Μια ανάσα από μια νέα, ανεξέλεγκτη ανάφλεξη βρίσκεται η «πυριτιδαποθήκη» της Ευρώπης.
Η ημιεπίσημη κηδεία του καταδικασμένου εγκληματία πολέμου Ratko Mladić στο Βελιγράδι ξύπνησε τις πιο σκοτεινές μνήμες του παρελθόντος, πυροδοτώντας ένα κύμα εθνικιστικού μίσους που απειλεί να καταστρέψει την εύθραυστη ειρήνη.
Και ο πρώην πρωθυπουργός και υπουργός Εξωτερικών της Σουηδίας, Carl Bildt, μέσω άρθρου του στο Project Syndicate, εκπέμπει σήμα κινδύνου (Κόκκινο Συναγερμό) για τις δραματικές εξελίξεις.
Όπως επισημαίνει, οι διπλωματικές σχέσεις μεταξύ Σερβίας και Βοσνίας καταρρέουν, ενώ η ενταξιακή πορεία της Σερβίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση οδηγείται σε απόλυτο αδιέξοδο.
Σύμφωνα με τον Bildt, η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο εκρηκτική εξαιτίας της στάσης των ΗΠΑ.
Ενώ στο παρελθόν η Ουάσινγκτον και η Ευρώπη βάδιζαν χέρι-χέρι, η διοίκηση του Donald Trump γυρίζει την πλάτη στη διπλωματία και εστιάζει αποκλειστικά σε στενά οικονομικά συμφέροντα.
Η αμερικανική υποστήριξη για τον αγωγό φυσικού αερίου που συνδέει τις ακτές της Κροατίας με το Sarajevo εγείρει σοβαρά ερωτήματα.
Συμβόλαια φέρονται να καταλήγουν σε άγνωστες εταιρείες με ύποπτες «προσωπικές διασυνδέσεις» με τον Αμερικανό Πρόεδρο.
Και προκειμένου να εξυπηρετηθούν αυτά τα επιχειρηματικά deals, παρατηρείται επικίνδυνη ανοχή έως και υποστήριξη προς τους σκληροπυρηνικούς Σέρβους εθνικιστές της Βοσνίας.
Εκλογές στην κόψη του ξυραφιού
Το θερμόμετρο αναμένεται να χτυπήσει κόκκινο στις κρίσιμες εκλογές του Οκτωβρίου.
Στη Βοσνία, εάν οι Σέρβοι σκληροπυρηνικοί συμμαχήσουν με τους Κροάτες εθνικιστές για να ανατρέψουν το καθεστώς διακυβέρνησης, η μουσουλμανική κοινότητα θα νιώσει άμεσα απειλούμενη.
Η αντίδρασή τους μπορεί να πυροδοτήσει ένα ανεξέλεγκτο σπιράλ βίας.
Την ίδια στιγμή, στη Σερβία, μετά από σαρωτικές φοιτητικές διαμαρτυρίες, το λαϊκιστικό καθεστώς του προέδρου Aleksandar Vučić αντιμετωπίζει μια ενωμένη αντιπολίτευση.
Πιθανή αυθαίρετη ανακήρυξη νίκης από τον Aleksandar Vučić απειλεί να βυθίσει τη χώρα στο χάος.
Την ίδια ώρα, η κατάσταση στο Κόσοβο θυμίζει κανονική πυριτιδαποθήκη.
Οι συνομιλίες συμφιλίωσης έχουν παγώσει, ενώ στη διαιρεμένη πόλη Mitrovica η γέφυρα που χωρίζει τη σερβική από την αλβανική συνοικία παραμένει εστία τρόμου.
Η καταδίκη του Hashim Thaçi, πρώην προέδρου του Κόσοβο και στρατιωτικού διοικητή, από το Ειδικό Δικαστήριο έχει προκαλέσει οργή, αποξενώνοντας περαιτέρω τη χώρα από τους διεθνείς συμμάχους της.
Ο εφιάλτης επιστρέφει;
Όπως τονίζει ο Carl Bildt, η ελπίδα ότι η ενταξιακή πορεία στην ΕΕ και τα διεθνή δικαστήρια της Χάγης θα έφερναν την ειρήνη έχει συντριβεί.
Με εξαίρεση το Montenegro (το οποίο επίσης κινδυνεύει να παρασυρθεί αν η Σερβία αποφασίσει να το αποσταθεροποιήσει), η ευρωπαϊκή προοπτική έχει βαλτώσει.
«Τα Βαλκάνια έφεραν δύο μεγάλους πολέμους στην Ευρώπη τον προηγούμενο αιώνα – και μπορούν πανεύκολα να προκαλέσουν τρομακτική αστάθεια και σε αυτόν τον αιώνα!»
Ακόμη και αν δεν οδηγηθούμε αμέσως σε έναν γενικευμένο πόλεμο, περιορισμένες ένοπλες συγκρούσεις και θερμά επεισόδια αρκούν για να σπρώξουν ολόκληρη την περιοχή στον γκρεμό.
Οι ηγέτες της Ευρώπης οφείλουν να ακούσουν τη σειρήνα του κινδύνου πριν να είναι πολύ αργά!
Η ημιεπίσημη κηδεία του καταδικασμένου εγκληματία πολέμου Ratko Mladić στο Βελιγράδι ξύπνησε τις πιο σκοτεινές μνήμες του παρελθόντος, πυροδοτώντας ένα κύμα εθνικιστικού μίσους που απειλεί να καταστρέψει την εύθραυστη ειρήνη.
Και ο πρώην πρωθυπουργός και υπουργός Εξωτερικών της Σουηδίας, Carl Bildt, μέσω άρθρου του στο Project Syndicate, εκπέμπει σήμα κινδύνου (Κόκκινο Συναγερμό) για τις δραματικές εξελίξεις.
Όπως επισημαίνει, οι διπλωματικές σχέσεις μεταξύ Σερβίας και Βοσνίας καταρρέουν, ενώ η ενταξιακή πορεία της Σερβίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση οδηγείται σε απόλυτο αδιέξοδο.
Σύμφωνα με τον Bildt, η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο εκρηκτική εξαιτίας της στάσης των ΗΠΑ.
Ενώ στο παρελθόν η Ουάσινγκτον και η Ευρώπη βάδιζαν χέρι-χέρι, η διοίκηση του Donald Trump γυρίζει την πλάτη στη διπλωματία και εστιάζει αποκλειστικά σε στενά οικονομικά συμφέροντα.
Η αμερικανική υποστήριξη για τον αγωγό φυσικού αερίου που συνδέει τις ακτές της Κροατίας με το Sarajevo εγείρει σοβαρά ερωτήματα.
Συμβόλαια φέρονται να καταλήγουν σε άγνωστες εταιρείες με ύποπτες «προσωπικές διασυνδέσεις» με τον Αμερικανό Πρόεδρο.
Και προκειμένου να εξυπηρετηθούν αυτά τα επιχειρηματικά deals, παρατηρείται επικίνδυνη ανοχή έως και υποστήριξη προς τους σκληροπυρηνικούς Σέρβους εθνικιστές της Βοσνίας.
Εκλογές στην κόψη του ξυραφιού
Το θερμόμετρο αναμένεται να χτυπήσει κόκκινο στις κρίσιμες εκλογές του Οκτωβρίου.
Στη Βοσνία, εάν οι Σέρβοι σκληροπυρηνικοί συμμαχήσουν με τους Κροάτες εθνικιστές για να ανατρέψουν το καθεστώς διακυβέρνησης, η μουσουλμανική κοινότητα θα νιώσει άμεσα απειλούμενη.
Η αντίδρασή τους μπορεί να πυροδοτήσει ένα ανεξέλεγκτο σπιράλ βίας.
Την ίδια στιγμή, στη Σερβία, μετά από σαρωτικές φοιτητικές διαμαρτυρίες, το λαϊκιστικό καθεστώς του προέδρου Aleksandar Vučić αντιμετωπίζει μια ενωμένη αντιπολίτευση.
Πιθανή αυθαίρετη ανακήρυξη νίκης από τον Aleksandar Vučić απειλεί να βυθίσει τη χώρα στο χάος.
Την ίδια ώρα, η κατάσταση στο Κόσοβο θυμίζει κανονική πυριτιδαποθήκη.
Οι συνομιλίες συμφιλίωσης έχουν παγώσει, ενώ στη διαιρεμένη πόλη Mitrovica η γέφυρα που χωρίζει τη σερβική από την αλβανική συνοικία παραμένει εστία τρόμου.
Η καταδίκη του Hashim Thaçi, πρώην προέδρου του Κόσοβο και στρατιωτικού διοικητή, από το Ειδικό Δικαστήριο έχει προκαλέσει οργή, αποξενώνοντας περαιτέρω τη χώρα από τους διεθνείς συμμάχους της.
Ο εφιάλτης επιστρέφει;
Όπως τονίζει ο Carl Bildt, η ελπίδα ότι η ενταξιακή πορεία στην ΕΕ και τα διεθνή δικαστήρια της Χάγης θα έφερναν την ειρήνη έχει συντριβεί.
Με εξαίρεση το Montenegro (το οποίο επίσης κινδυνεύει να παρασυρθεί αν η Σερβία αποφασίσει να το αποσταθεροποιήσει), η ευρωπαϊκή προοπτική έχει βαλτώσει.
«Τα Βαλκάνια έφεραν δύο μεγάλους πολέμους στην Ευρώπη τον προηγούμενο αιώνα – και μπορούν πανεύκολα να προκαλέσουν τρομακτική αστάθεια και σε αυτόν τον αιώνα!»
Ακόμη και αν δεν οδηγηθούμε αμέσως σε έναν γενικευμένο πόλεμο, περιορισμένες ένοπλες συγκρούσεις και θερμά επεισόδια αρκούν για να σπρώξουν ολόκληρη την περιοχή στον γκρεμό.
Οι ηγέτες της Ευρώπης οφείλουν να ακούσουν τη σειρήνα του κινδύνου πριν να είναι πολύ αργά!
